The Why of My Favorites (12)


มอสและไลเคนสัญญาณแห่งชีวิตสะอาด – ชอบดูสิ่งมีชีวิตเล็กๆพวกนี้ ไม่เบื่อเลย…

 
ภาพที่นำมาลงเป็นภาพมอสและไลเคนที่ขึ้นอยู่ตามโขดหิน ตามกิ่งก้านและโคนไม้ในป่าและตามข้างทางเดิน ริมลำธารน้ำใสเย็น ภาพแรกพบและถ่ายไว้เมื่อเดือนตุลาคม พ.ศ. 2548 ณ บริเวณอุทยานธารน้ำแข็งแห่งชาติไห่โหลวโกว มณฑลเสฉวนประเทศสาธารณรัฐประชาชนจีน ที่ความสูงเพียง 2,850 เมตรเหนือระดับน้ำทะเล ส่วนภาพบนขวา (ไลเคนที่รู้จักในชื่อไทยว่า “ฝอยลม”) และสองภาพข้างล่างพบและถ่ายไว้เมื่อเดือน พฤษภาคม พ.ศ. 2547 ระหว่างเดินทางสู่หุบเหวแชงกรีล่า บริเวณใกล้เคียงกับทะเลสาบนาปา ทางตอนใต้ของมณฑลเสฉวนประเทศสาธารณรัฐประชาชนจีน ที่ความสูงประมาณ 2 พันเมตรเศษ (ไลเคนในภาพขวาล่างได้เพิ่มคำอธิบายไว้ในคอมเมนท์ -โปรดอ่านเพิ่มเติมด้วยค่ะ) พบว่าบริเวณริมลำธารภายในหุบเหวแชงกรีล่าเต็มไปด้วยมอสและไลเคนขึ้นตามโขดหินและโคนไม้ใหญ่ ทั่วทั้งบริเวณมีความชื้นและละอองน้ำชุ่มเย็นฉ่ำตลอดเวลา
 
สำหรับไลเคน ดังเป็นที่ทราบว่า เป็นสิ่งมีชีวิตที่เกิดจากการอยู่ร่วมกันระหว่างสาหร่าย (algae) และรา (fungi) แบบพึ่งพาอาศัยกัน (symbiosis) เจริญเติบโตได้ทั้งบนหิน บนกิ่งไม้ บนดิน และบางทีมีสีสรรหลากหลายน่าตื่นตาตื่นใจมาก มีท่านผู้รู้บอกว่า บรรดาสิงห์สาราสัตว์ต่างๆ ในป่า เช่นพวกกวางมูส เรนเดียร์ และอื่นๆ ชอบและเล็มกินไลเคนพวกนี้กันมากทีเดียว
 ยิ่งลองอ่านเรื่องราวของไลเคนชนิดต่างๆ ก็ยิ่งไม่น่าเชื่อว่า สิ่งมีชีวิตเล็กเหล่านี้มีประโยชน์หลากหลายมาก ทั้งทางด้านโภชนาการ (มีการนำไลเคนมาประกอบอาหารกันตั้งแต่โบราณกาล) และสรรพคุณทางด้านสมุนไพรและยา รวมทั้งมีการนำมาสกัดเป็นสีย้อมเส้นใยจากสัตว์ประเภท ไหม ขนสัตว์ (ฝรั่งเศส และฮอลแลนด์ เป็นประเทศที่สกัดสีจากไลเคนและนำไปผลิตทางการค้า ไลเคนแต่ละชนิดให้สีที่แตกต่างกันอย่างหลากหลาย)
นอกจากนั้น ยังมีการใช้ไลเคนเป็นดัชนีบ่งบอกคุณภาพอากาศอย่างแพร่หลายในยุโรป และทวีปอเมริกาเหนือ ถ้าอากาศมีมลพิษ ฝุ่น ควัน มากๆ ไลเคนก็จะไม่สามารถดำรงชีวิตอยู่ได้ จึงถือเป็นสัญญาณแห่งชีวิตที่สะอาดได้เป็นอย่างดี
 
ประโยชน์ทางโภชนาการของไลเคน เช่น คนอียิปต์ตั้งแต่โบราณนำไลเคนมาผสมแป้งทำให้ขนมปังมีรสชาติดีขึ้น อินเดียใช้ไลเคนชนิดหนึ่งมีชื่อพื้นเมืองว่า ราทาพู มาผสมแกงกะหรี่ ญี่ปุ่นใช้ไลเคนชนิดหนึ่งที่มีชื่อพื้นเมืองว่า อิวาทาเกะ ในการทำอาหาร และส่งออกไปขายยังประเทศจีน เป็นต้น เป็นสิ่งมีชีวิตที่น่าสนใจมากไม่น่าเชื่อเลยเนอะ…(อ้างอิงข้อมูลจาก กัณฑรีย์, 2549; Smith, 1975)
This entry was posted in Hobbies. Bookmark the permalink.

3 Responses to The Why of My Favorites (12)

  1. Sanyalak says:

    ใช่เลย ยกเว้นคนนะน่าเบี่ยสุด ๆ

  2. Sanyalak says:

    เชื้อราพวกนี้ ดูแล้วเหมือนขี้กลากขี้เกลื้อนนะ

  3. Vismai says:

    มีไลเคนบางชนิดเหมือนกันที่ชาวบ้านเรียกว่า "ขี้กลากต้นไม้" เนื่องจากมีผิวเรียบๆ แบนๆ เคลือบไว้ตามสถานที่ต่างๆ โดยทั่วไปเจริญอยู่ตามโขดหิน มีชื่อเรียกว่า ครัสโตส (crustose) แต่ไลเคนดังในภาพขวาล่างที่ดูเป็นดวงๆ เป็นกลุ่มๆ ขาวๆ หากดูแบบภาพขยายมุมใกล้กว่านี้ จะเห็นมีลักษณะเป็นริ้วเล็กๆ เรียงต่อกัน ซึ่งมีลักษณะใกล้เคียงกับไลเคนจำพวก สะความูโลส (squamulose) เจริญงอกงามบนพื้นผิวดินหรือพื้นหินที่มีดินผสม (ดูภาพที่ซูมมาให้ดูเพิ่มเติมในไฟล์ ภาพจากบล๊อกค่ะ) ข้อมูลนี้ส่วนหนึ่งได้จากบล๊อกน้าเกรียงในโอเคเนชั่น และที่อื่นๆ -ขอขอบคุณไว้ณที่นี้ด้วยค่ะ)ขอบคุณค่ะที่แวะเข้ามาอ่าน

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s