Missing Link แห่งเส้นทางพุทธธรรมในอินเดีย (การฟันธงของท่านซีโอริส)


สวัสดีค่ะเพื่อนๆ ที่รักทุกท่าน มาตามสัญญาแล้วค่ะ

ดังที่เกริ่นไว้ตอนที่แล้วคือ หนังสือเล่มนี้เขียนถึงประเด็นใหญ่สองเรื่องคือ เรื่องของการดับสูญของพุทธศาสนาในอินเดีย และเรื่องของการแผ่ขยายไปของศาสนานี้ในพื้นที่อื่นๆนะคะ ในตอนนี้เรายังคงอยู่ในประเด็นเรื่องการดับสูญค่ะ…

ในบล็อกที่แล้วติดค้างไว้เป็นปริศนาว่าท่านซีโอริสจะสรุปว่า… อะไรคือสาเหตุที่สำคัญ ของการสาบสูญไปของพุทธศาสนาในอินเดีย อันเป็นถิ่นให้กำเนิดทั้งศาสดาและศาสนานี้เอง

เพื่อนบางท่านอาจจะนึกรู้หรือทราบข้อมูลตรงนี้อยู่แล้วนะคะ…

แต่สิ่งที่ฉันรู้สึกชอบข้อเขียนของท่านผู้นี้ในหนังสือเล่มนี้ก็คือ ท่านซีโอริสฟันธงมีข้อสรุปชัดๆก็จริง แต่ท่านก็ใช้ท่วงทำนองการเขียนอย่างระมัดระวัง มีการอ้างอิง และเขียนในลักษณะปลายเปิดว่า ในที่นี้สรุปตามหลักและความรับรู้ที่มีอยู่ในขั้นนี้ หวังให้มีการศึกษาค้นคว้าเพิ่มขึ้น หวังให้ได้มีหลักฐานทางประวัติศาสตร์มายืนยันมากขึ้นในอนาคต เพื่อได้ข้อสรุปที่ชัดเจนมากขึ้น อะไรทำนองนี้… ชอบแบบนี้ค่ะ

…..

หนังสือนี้ได้รวบรวมประเด็นสาเหตุต่างๆ มาไว้ประมาณ 17 ประเด็น (ดังที่ได้กล่าวถึงไว้จำนวนหนึ่งในตอนที่แล้วนะคะ) โดยท่านได้ขยายความ อ้างอิง และให้เหตุผลที่ละประเด็นๆ สรุปได้ว่า สาเหตุที่อ้างมาเกือบทั้งหมด (ยกเว้นประเด็นสุดท้าย) ไม่มีน้ำหนักพอที่จะเป็นสาเหตุหลักกระทั่งก่อให้เกิดการดับสูญของพุทธศาสนาในอินเดียเลย ท่านให้เป็นเพียงสาเหตุแวดล้อมที่รวมๆ กันขึ้นมา… (โปรดดูรายละเอียดเพิ่มเติมในข้อเขียนที่จะนำมาฝากต่อๆ ไปด้วยค่ะ)

Image

ฐานองค์พระเจดีย์ที่เหลือจากการถูกทำลาย ปัจจุบันเก็บรักษาไว้ในกรุที่วัดจูเลี่ยนทางภาคเหนือของปากีสถาน

…ท่านซีโอริสให้น้ำหนักสาเหตุหลักของการสูญสิ้นของพุทธศาสนาจากแผ่นดินอินเดียว่า… รวมศูนย์ชี้ขาดอยู่ที่ การบุกเข้าโจมตีและกวาดล้างอย่างรุนแรงของกองทัพมุสลิมในดินแดนเขตแคว้นต่างๆ ของอินเดียอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะในช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 12 หรือราว พ.ศ. 1740-50 ซึ่งถือว่าส่งผลให้พุทธศาสนาสูญสิ้นไปจากอินเดียโดยสิ้นเชิง

อย่างไรก็ตาม ท่านซีโอริสก็บอกว่า ไม่ได้หมายความว่าการสูญสิ้นจะหมดไปภายในข้ามคืนหรือการโจมตีที่เกิดขึ้นภายในปีสองปี หากแต่เป็นเหตุการณ์ที่เกิดต่อเนื่องในช่วงเวลายาวนานพอสมควร บางแห่งก็สามารถต้านอยู่ได้เป็นเวลานานพิเศษ เช่นแคว้นโอริสสา ต้านได้นานที่สุด แต่ก็ต้องยอมจำนนต่อกองกำลังมุสลิมในราวปี ค.ศ. 1568

…..

เพื่อนๆ ที่รักทุกท่านคะ ท่านซีโอริส ได้อ้างอิงหลักฐานต่างๆ เช่น จากบันทึกของนักประวัติศาสตร์ชาวทิเบตที่อยู่ในเหตุการณ์การกวาดล้างทำลายมหาวิทยาลัยนาลันทา ทั้งพระและฆราวาสไม่เลือกทั้งพุทธและพราหมณ์ที่เข้ามาศึกษาที่นั่นถูกสังหาร… รวมทั้งจากบันทึกของผู้เขียนประวัติศาสตร์ชาวมุสลิมเองที่ระบุว่า …ได้เผาทำลายอาคารสถานที่ ยึดเงินทองทรัพย์สินและให้คนเลือกเอาระหว่างอิสลามกับความตาย… โดยทำการทั้งหมดนั้นเพื่ออิสลาม…” (อ้างอิงจากข้อเขียนของพระ ปยุตฺโต ซึ่งเป็น Buddhist Scholar ของไทย)

นอกจากนั้น ท่านยังได้อ้างอิงหลักฐานการวิเคราะห์แนวอื่นๆ เอาไว้ด้วย เช่น บางคนก็เชื่อในแนวที่ว่า พุทธศาสนาในอินเดียอยู่ในภาวะที่กำลังเสื่อม (Decay / decline) พอถูกโจมตีเข้ามาก็เลยมีอันดับสูญ (Extinct) ไปเลย …แต่ท่านก็ระบุหลักฐานที่แย้งกับแนวคิดที่ว่าพุทธอยู่ในภาวะกำลังเสื่อมนี้ โดยอ้างอิงนักประวัติศาสตร์ที่ระบุว่า ณ บางขณะในอินเดียมีประชากรจำนวนถึงสองในสามเลยทีเดียวที่นับถือพุทธ…

ในที่นี้จะขอระบุชื่อนักเขียนนักประวัติศาสตร์มีชื่อหลายคนที่ท่านซีโอริสอ้างถึงไว้ เช่น Etienne Lamotte ปราชญ์ทางพุทธชาวเบลเยียม, S.R. Goyal ผู้เชี่ยวชาญพุทธศาสนาชาวอินเดีย, I.B. Horner นักแปลแห่งสมาคมเอกสารภาษาบาลีแห่งลอนดอน, Romila Thapar นักประวัติศาสตร์ชาวอินเดีย, Jacque Dupuis นักประวัติศาสตร์ชาวฝรั่งเศส เป็นต้น

อย่างไรก็ตาม ท่านซีโอริสได้ชี้ว่า ข้อสรุปของท่านเองนั้น แม้เวลาได้ผ่านมาหลายศตวรรษแล้ว ก็ยังไม่สามารถที่จะยืนยันรับรองหรือปฏิเสธลงไปได้อย่างเด็ดขาด ยังคงเป็นเรื่องที่นักประวัติศาสตร์และนักวิชาการยังมีความเห็นที่ไม่พ้องกันตลอดมา และท่านก็ยังมีความเห็นเหมือนกับนักประวัติศาสตร์ชาวอังกฤษ (Rhys Davids) ที่ตั้งความหวังเกี่ยวกับการสะสางประวัติศาสตร์พุทธศาสนาในอินเดียไว้ตั้งแต่ปี 1903 ว่าน่าจะมีการศึกษาค้นคว้าทั้งทางโบราณคดีและเอกสารหลักฐานอื่นๆ เพิ่มเติมเพื่อให้ได้ข้อสรุปที่ชัดเจนมากขึ้นของสาเหตุต่างๆ… และท่านซีโอริสยังอยากจะเสนอให้ปรับแปลคำว่า “Decay” –หรือเสื่อมสลาย เป็นคำว่า “Change” หรือแปรเปลี่ยน เพื่อให้สอดคล้องกับความเป็นจริงมากขึ้นด้วยค่ะ

…..

เพื่อนๆ ที่รัก ในบล็อกนี้ตั้งใจจะสรุปประเด็นวิเคราะห์ที่ท่านซีโอริสเขียนไว้ แต่เนื่องจากมีกว่า 10 ประเด็นที่น่าสนใจเป็นส่วนใหญ่ ลองเขียนเข้ามาแล้วมันจะยาวมากไปค่ะ จึงจะขอตัดไปไว้ในบล็อกถัดไปนะคะ ไม่นานเกินรอหรอกค่ะ… ต้องขอโทษและอย่าลืมติดตามอ่านกันด้วยนะคะ///

รักคนอ่านตลอดเลย…

This entry was posted in Books, religion and tagged , , , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s